Tarih

Duraklama Dönemi İsyanları

Duraklama Dönemi İsyanları

Duraklama dönemi isyanları Osmanlı coğrafyasında sık görülmekteydi. Duraklama dönemi isyanları kendi içinde İstanbul İsyanları, Celali İsyanları, Eyalet İsyanları- Gayrimüslim ayaklanmaları olmak üzere üçe ayrılır.

İstanbul (Yeniçeri) İsyanları


Nedenleri

  • Devşirme kanununa aykırı olarak ocağa asker alınması
  • Yeniçerilerin çıkarları doğrultusunda sarayla işbirliği yapması
  • Ocak devlet içindir anlayışının değişmesi
  • Ulufe ve cülus bahşişlerinin eksik, düşük ve geç ödenmesi

Çıkan Olaylar

  • II. Osman öldürülmüştür.
  • IV.Murat ayak divanına çağrıldı.
  • 1656 – IV. Mehmet zamanında 30’a yakın devlet adamının öldürüldüğü
    Vakayı Vakvakiye ( çınar olayı) yaşandı.

Sonuçları

  • İstanbul’da can ve mal güvenliği kalmadı.
  • Merkezi otorite bozulmaya devam etti.

Celali İsyanları

İlk isyan Bozoklu Celal tarafından Tokat’ta Yavuz Sultan Selim zamanında çıkarılmıştır. Daha sonra anadoluda çıkarılan tüm isyanlara celali isyanı adı verilmiştir. Bu isyancılardan bazıları; Tavil Ahmet, Kalenderoğlu, Gücü Nebi,
Canbulatoğlu, Deli Hasan, Karayazıcı’dır.

Nedenleri

  • Tımar sisteminin bozulması
  • Köylülerin vergiyi ödeyememesi
  • Savaşlarda alınan vergiler
  • Kıtlık
  • Devlet otoritesinin kaybolması
  • Haçova savaşından kaçan askerlerin halkı kışkırtması
  • Halkın alım gücünün düşmesi
  • Fiyatların artması
  • Bölge yöneticilerinin halka kötü davranması

Sonuçları

  • Anadolu’da can ve mal güvenliği kalmadı
  • Üretim düştü vergi gelirleri azaldı.
  • “Büyük Kaçgun” sonucu şehirlere
    göç edilmiştir.
  • Şehirlerde işsizlik ve suç oranları artmıştır.
  • Boşalan köylere eşkıyalar yerleşti.

Eyalet İsyanları-Gayrimüslim Ayaklanmaları


Nedenleri

  • Buradaki yöneticilerin halka keyfi uygulamalar yapması
  • Eyaletlerde devlet otoritesinin sarsılması
  • Eflak, Boğdan, Yemen, Trablusgarp, Erdel, Bosna, Hersek, Budin,
    Belgrad’da bu isyanlar görülmüştür.
  • NOT: Bu yy ‘da çıkan gayrimüslim ayaklanmalarının XIX. yy ’da çıkan ulusçuluk isyanları ile bir ilgisi yoktur.

Duraklama Dönemi İsyanları konusu burada sona erdi.

Bir önceki konu olan Osmanlı Duraklama Dönemi Islahatları konusu için tıklayın.

Etiketler

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Başa dön tuşu
Kapalı
Kapalı