Genel

Heider Denge Kuramı

İlgini Çekebilir
Heider Denge Kuramı

Heider Denge Kuramı kişiler arası algı çerçevesinde geliştirmiştir.

Heider Denge Kuramı Temel Kavramlar

Heider’in bilişsel denge kuramı en temelde kişiler arası ilişkileri inceleyen bir kuramdır. Daha özele bakacak olursak heider kişinin (k), diğeriyle(d) ve tutum objesiyle (o) olan ilişkisini incelemiştir. Heider bu üç obje için ortaya iki tür ilişki atmıştır. Bunlar;

  1. Sevme – Sevmeme İlişkisi
  2. Birlikte Olma – Olmama İlişkisi

Heider ilişkilerin derecesi üzerinde durmamıştır. Her iki ilişki türü de olumlu veya olumsuz olabilir.

K-D-O İlişkileri

k-d-o ilişkisindeki her 3 ilişkide k’ya göre olumluysa ya da ilişkilerin 2’si olumsuz biri olumluysa k’nın zihninde denge durumu var denilebilir. İki ilişki olumlu biri olumsuz ya da üçü de olumsuz ise k denge durumunda değildir ve bu kişiye rahatsızlık verir. Kişi bu dengesizlik durumundan kurtulmak ister. Kurtulmak için ise d’ye veya o’ya olan tutumunu değiştirmek durumundadır.

İlgini Çekebilir

Örneğin Mustafa arkadaşı Rıdvan’ı çok sevmektedir (+) ve Mustafa sigaradan nefret eder (-). Mustafa Rıdvan’ın sigara içtiğini öğrenir (+). Bu durum Mustafa için dengesiz bir durum oluşturur ve Mustafa bu rahatsız edici durumdan çıkmak için ya Mustafa ile ilgili olan olumlu tutumunu terk edip Rıdvan’ı sevmeyecek ya da sigara ile ilgili olumsuz tutumunu değiştirip kendini sigaranın kötü bir şey olmadığına inandırmaya çalışacaktır. Böylelikle kişi, tutumunu değiştirmiş olacaktır.

3 olumsuz neden rahatsızlık yaratıyor sorusunun cevabı ise Mehmet Turan’ı hiç sevmiyor ve Mehmet Kapitalizme karşıdır. Turan da Kapitalizme karşıdır ve Mehmet bunu öğrendiğinde Mehmet için zihninde bilişsel dengesizlik oluşur. Çünkü sevmediği kişiden beklentisi kötü bir düşünceye sahip olmasıdır ancak böyle iyi bir fikre sahipse o kadar da kötü biri olamaz düşüncesi belirir. Mehmet burada dengesiz bir durumla karşılaşacak ve Turan hakkında tutumunu değiştirmeye doğru bir baskı hissedecektir.

Görüldüğü üzere Heider Denge kuramında sadece olumlu ve olumsuz ilişkileri ele almakta, derecelerden bahsetmemektedir. Bu kuram sosyal psikoloji açısından oldukça önemli bir kuramdır. Heider psikolojide tutarlılığı somutlaştırarak sosyal psikolojiye uygun hale getirmiş, tutumlar açısından çığır açmıştır.

Heider Denge Kuramı konusu burada sona erdi. Diğer konular için sitemizdeki diğer yazılara göz atabilirsiniz.

İlgini Çekebilir
İlgini Çekebilir
Etiketler

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Başa dön tuşu
Kapalı
Kapalı