Öğrenme Psikolojisi

Pekiştireç ve Pekiştirme

İlgini Çekebilir

Pekiştireç

Pekiştireç davranışın gerçekleşme sıklığını arttırmak için verilen uyarana denir. Pekiştirme ise pekiştirecin verilme işlemine denilir. Pekiştireçler kendi içinde birçok alt dala ayrılmaktadır.

Klasik koşullanmada pekiştirecin görevini koşulsuz uyarıcı yerine getirmektedir.

Birincil Pekiştireç

Öğrenilmemiş, doğal olan pekiştireçlerdir. Fizyolojik ihtiyaçları karşılarlar. Doğuştan getirilen özellikler pekiştirilir. Koşulsuz uyaranın ortaya çıkardığı etkileri çıkartır.

İlgini Çekebilir

Örnek: Et, pasta, su, yemek gibi pekiştireçler birincil pekiştireçtir.

İkincil Pekiştireç

Öğrenilmiş olan pekiştireçlerdir. Pekiştireç işlevini kazanan uyarıcılar öğrenme yoluyla ortaya çıkmıştır. Koşullu uyaranın ortaya çıkardığı etkileri ortaya çıkarır.

Örnek: Gülümseme, sarılma, takdiir edilme gibi pekiştireçler, birincil pekiştireçlerdir.

İkincil Pekiştireçler kendi içinde ayrıca pekiştireçlere ayrılır.

İlgini Çekebilir

Sözel Sosyal Pekiştireçler

Övme, saygı gösterme, ilgilenme, ciddiye alınma ile gerçekleşen pekiştireçlerdir.

Nesnel Pekiştireçler

Kitap, oyuncak gibi nesnel pekiştireçlerdir.

Etkinlik Pekiştireçleri

Sevilen oyunu oynama, tabletle belli bir süre oynanmasına izin verme gibi etkinliklerden oluşan pekiştireçlere etkinlik pekiştireci denir.

Sembolik Pekiştireçler

Para, marka ve not gibi pekiştireçlerdir.

Olumlu Pekiştireç

Ortama konulmasıyla davranışın yapılma sıklığını arttıracak, organizmanın hoşuna giden uyarıcılara olumlu pekiştireç denir. Birincil Olumlu pekiştireç ve İkincil Olumlu pekiştireç olmak üzere ikiye ayrılır. Birincil olumlu pekiştireçler ortama konan ve organizmanın hoşuna giden birincil pekiştireçler iken, ikincil olumlu pekiştireçler ortama konan ve organizmanın hoşuna giden ikincil pekiştireçlerdir. Burada olumlu pekiştireçleri diğerlerinden ayıran en önemli özellik pekiştirecin organizmanın hoşuna gitmesidir. Ortama bir uyaran sokulur.

Örnek: Sabahları odasını toplayan öğrencilere öğretmenin çikolata vermesi.

Olumsuz Pekiştireç

Hoşa gitmeyen ve organizmanın sevmediği uyarıcıların ortamdan çıkarılması sonucu davranışın yapılma sıklığını arttıracak uyaranlardır. Olumsuz pekiştireçler de kendi içinde birincil olumsuz pekiştireç ve ikincil olumsuz pekiştireç olmak üzere ikiye ayrılır. Olumsuz pekiştireçte ortama uyaran sokulmaz, ortamdan uyaran çıkartılır.

Örnek: Öğrencinin fırça yememek için ödevlerini yapması.

Pekiştirme

Pekiştirme pekiştirecin ortama verilme işlemine denilir.

pekiştirme

Olumlu Pekiştirme

Olumlu pekiştireçlerin ortama sunularak davranışların ortaya çıkma ihtimalini arttıran işlemdir.

Örnek: Arkadaşlarına karşı saygılı davranan bir öğrencinin arkadaşları tarafından övülmesi.

Olumsuz Pekiştirme

Olumsuz pekiştireçlerin ortamdan çıkartarak davranışların ortaya çıkma ihtimalini arttıran işlemdir.

Örnek: Öğrencinin bursunun kesilmemesi için ders çalışması.

İlgini Çekebilir
Etiketler

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Başa dön tuşu
Kapalı
Kapalı